Beloningskaart maken en printen

Zo maak je je beloningskaart

1. Kies één doel. Eén kaart, één gewoonte. Een kaart die drie dingen tegelijk bijhoudt, raakt een kleuter kwijt.
2. Kies het thema en het aantal stickers. Laat je kind het thema kiezen: wie mag kiezen, doet mee. Houd het aantal stickers laag genoeg om de eerste beloning binnen een of twee weken te halen.
3. Print de kaart en hang hem laag op. De kaart hoort op ooghoogte van je kind, en elke sticker plakt je kind er zelf op. Met "Opslaan als PDF" in het printvenster bewaar je een kopie om opnieuw te printen.

Doelen die werken

De beste doelen zijn concreet, zichtbaar en volledig in de handen van je kind. Dit zijn de doelen die ouders het vaakst kiezen:

• 🚽 Zindelijk worden. Idee voor een beloning: een uitje naar de speeltuin.
• 🛏️ In je eigen bed slapen. Idee voor een beloning: pannenkoeken als ontbijt.
• 🪥 Tandenpoetsen. Idee voor een beloning: een extra verhaaltje voor het slapen.
• 🧸 Speelgoed opruimen. Idee voor een beloning: de film kiezen op filmavond.
• 👕 Jezelf aankleden. Idee voor een beloning: het weekenduitje kiezen.
• 🥦 Nieuwe dingen proeven. Idee voor een beloning: samen koekjes bakken.

Wat je ook kiest, formuleer het positief. "In je eigen bed slapen" geeft je kind iets om te halen; "niet meer bij papa en mama in bed komen" zegt alleen wat er niet mag.

Een beloningskaart bij zindelijk worden

Veel ouders zoeken een beloningskaart voor precies één mijlpaal: zindelijk worden. Dat is geen toeval, want een plaskaart is de plek waar een stickerkaart het allerbeste werkt. Zindelijk worden bestaat uit veel kleine succesjes per dag, en elk succesje verdient meteen zijn sticker: op het potje geplast, sticker erop, samen even juichen. Kies het doel "Zindelijk worden" hierboven, houd het aantal stickers klein en beloon in het begin elke poging, niet alleen het resultaat. En gaat het een keer mis? Dan gebeurt er niets: geen sticker eraf, geen zucht. De kaart viert wat lukt en zwijgt over wat nog niet lukt.

Een tijdelijk duwtje, geen permanent systeem

Een beloningskaart is een hulpmiddel voor de opstartfase, geen meubelstuk. Gebruik de kaart twee tot drie weken om een nieuwe gewoonte op gang te helpen, en stop daarna op een hoogtepunt: rondje afmaken, beloning waarmaken, kaart opbergen. Wie eindeloos doorgaat, merkt dat de sticker belangrijker wordt dan de gewoonte, en dat is precies wat je niet wilt.

• Beloon meteen. De sticker wordt geplakt op het moment dat het lukt, niet pas voor het slapengaan. Jonge kinderen leven in het nu.
• Kies samen-dingen als beloning. Een uitje, een spelletje, een extra verhaaltje, samen bakken: het kost niets, het kan elke week opnieuw, en het is vaak wat je kind het allerliefste wil. Geld en schermtijd zijn geen goede beloningen; de Nederlandse richtlijn voor gezond schermgebruik raadt schermtijd als beloning zelfs uitdrukkelijk af.
• Vier de moeite, niet alleen het resultaat. De high five bij het plakken doet meer werk dan de eindbeloning.
• Pak een sticker nooit meer af. Verdiend is verdiend. Een kaart waar stickers vanaf kunnen, wordt een strafmiddel, en dan stopt je kind erin te geloven.

Zo gebruikt, beschrijven veel ouders hetzelfde: minder gemopper en het gevoel dat ze niet meer tegenover hun kind staan. Het hele verhaal, eerlijk over wat werkt en wat zich tegen je keert, lees je in onze gids over het beloningssysteem voor kinderen. En is je kind zes of ouder? Dan past een klusjesschema op leeftijd meestal beter.